Met een quote in het artikel van een bekende forummerGer81 schreef: vr 03 apr 2026, 18:58 Een Trouw-artikel van 23 november 2025, maar ik kan het hier op het forum nog niet vinden.
De ANWB heeft niets meer te maken met de legendarische ANWB-paddenstoel
De ANWB-paddenstoel is de kapstok waaraan het verhaal is opgehangen.
Het gaat vooral over de achtergronden van, en persoonlijke drijfveren bij, de liberalisering van de bewegwijzering.
Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Moderator: Moderatoren
-
Pino
- 4x3 autosnelweg
- Berichten: 24907
- Lid geworden op: ma 28 feb 2005, 9:17
- Locatie: Sesamstraat
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
-
Ger81
- autoweg
- Berichten: 1400
- Lid geworden op: ma 30 jul 2012, 20:59
- Locatie: Utrecht
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Aha, dat had ik zelf nooit opgemerkt in die ratjetoe van quotes
Ubi volentia est, via est
-
mhkamp
- 2x2 autosnelweg
- Berichten: 6409
- Lid geworden op: vr 15 jun 2007, 21:32
- Locatie: Nieuw Buinen
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Een pareltje:

Foto komt van Chairul Akbar en die schrijft :

Foto komt van Chairul Akbar en die schrijft :
"Did you know? The KLM plane in this photo is named 'Nijl' (Nile River). This photo captures an iconic moment at Schiphol Airport where planes and cars share space vertically. One of the coolest airport infrastructures in the world!
"One day you will wake up and there will be no more time to do the things you have always dreamed of. Do them now.!" - Paulo Coelho
WeFo Lidnummer 0010.
WeFo Lidnummer 0010.
-
Via
- 2x5 autosnelweg
- Berichten: 15700
- Lid geworden op: zo 27 feb 2005, 17:09
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Van de schatkamer een Klokhuis uit 1995 over bewegwijzering:
https://schatkamer.beeldengeluid.nl/ser ... 0029264431
Toen zaten we ongeveer op peak ontwikkeling, vlak voor redesign.
https://schatkamer.beeldengeluid.nl/ser ... 0029264431
Toen zaten we ongeveer op peak ontwikkeling, vlak voor redesign.
-
Kaaiman
- Secretaris
- Berichten: 18192
- Lid geworden op: ma 26 jun 2006, 16:54
- Locatie: Hoogeveen
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Wat een prachtige borden maakten we toen inderdaad. 
Rustige opmaak, helderblauwe folie, goede marges... Dat waren tijden!
Rustige opmaak, helderblauwe folie, goede marges... Dat waren tijden!
🇳🇱🇪🇺
Deur Drenthe • website over het Drentse provinciaal en rijkswegennet
@DeurDrenthe • volg het Drentse wegennieuws op Mastodon
Deur Drenthe • website over het Drentse provinciaal en rijkswegennet
@DeurDrenthe • volg het Drentse wegennieuws op Mastodon
-
Wesso
- 2x3 autosnelweg
- Berichten: 8319
- Lid geworden op: za 16 jul 2005, 1:27
- Locatie: Ede
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Helaas werkt de URL van de foto niet (meer). Ik heb wel de link:mhkamp schreef: di 28 apr 2026, 9:37 (...)
Foto komt van Chairul Akbar en die schrijft :"Did you know? The KLM plane in this photo is named 'Nijl' (Nile River). This photo captures an iconic moment at Schiphol Airport where planes and cars share space vertically. One of the coolest airport infrastructures in the world!
https://www.facebook.com/photo.php?fbid ... 5418122043
-
Ger81
- autoweg
- Berichten: 1400
- Lid geworden op: ma 30 jul 2012, 20:59
- Locatie: Utrecht
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Dat is waarschijnlijk doordat die FB-links periodiek wijzigen.
Hierbij de Imgur-versie.

Ubi volentia est, via est
-
Chris
- Moderator
- Berichten: 85912
- Lid geworden op: zo 27 feb 2005, 15:19
- Locatie: NL
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Ja, dus het plaatsen van Facebook links (als img of als url) is eigenlijk zinloos omdat het na verloop van tijd niet meer werkt. Hoe lang dat is, lijkt per link te verschillen. Sommige doen het al na een paar dagen niet meer en sommige na maanden nog wel.
-
Alain
- expressweg
- Berichten: 3565
- Lid geworden op: zo 27 feb 2005, 18:09
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
"Het niet meer doen" valt dan nog altijd te verkiezen boven "de link heruitgeven aan een scabreuze afbeelding", zoals sommige hosts in het verleden nog wel eens deden.
-
Ger81
- autoweg
- Berichten: 1400
- Lid geworden op: ma 30 jul 2012, 20:59
- Locatie: Utrecht
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Een effectieve manier om het deeplinken tegen te gaan was het wel.
Ubi volentia est, via est
-
Skoda Fabia
- woonerf
- Berichten: 74
- Lid geworden op: wo 05 feb 2014, 19:32
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Off topic:Sibren schreef: ma 31 mar 2025, 15:08 Leuk dat de s200-site nog steeds updates krijgt. Ik zie dat er nu ook knoppen zijn toegevoegd om links naar specifieke kruispunten of wegwijzers te delen.
Bijvoorbeeld deze wegwijzer op de N355 bij Visvliet. Daarbij deze mooie foto van de oude situatie van het kruispunt, toen nog met 2x2 rijstroken:
De locatie vandaag de dag.
Hier staat dus nog de oude ANWB-wegwijzer in de database, omdat de provincie Groningen de wegwijzer heeft vervangen zonder tussenkomst van de NBd. Het voordeel daarvan is dat dit soort oude foto's nog terug te zien zijn.
Ik vraag mij dan af: Zouden er op de servers van RijkswaterstaatData nog oude foto's staan van wegwijzers, die niet via s200 te vinden zijn omdat de kruispunten/wegwijzers niet meer bestaan, of omdat de wegwijzers vervangen zijn door een nieuwe?
Het oude kruispunt vind ik aanzienlijk veiliger dan de huidige smalle configuratie.
-
Seat Ibiza
- 2x2 autosnelweg
- Berichten: 6777
- Lid geworden op: zo 27 feb 2005, 22:05
- Locatie: Ibiza ;-)
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Waarom?Skoda Fabia schreef: wo 03 jun 2026, 13:12 Het oude kruispunt vind ik aanzienlijk veiliger dan de huidige smalle configuratie.
Zaken die juist vóór de huidige inrichting pleiten:
* Minder gevaar op 'afdek-ongevallen' door het verwijderen van rechtsafstrook
* Minder hoge snelheden door verwijderen inhaalstrook
* Kortere oversteken voor kruisend verkeer
-
Rene
- 4x5 autosnelweg
- Berichten: 36944
- Lid geworden op: zo 27 feb 2005, 11:48
- Locatie: Noord-Holland
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Naar aanleiding van een discussie in de draad over Duitse bewegwijzering dacht ik dat een tweetal bijdragen die ik daad deed eigenlijk voor deze draad vrijwel even relevant zijn. Dus ik ben zo vrij geweest om die hieronder even te crossposten 
-
Rene
- 4x5 autosnelweg
- Berichten: 36944
- Lid geworden op: zo 27 feb 2005, 11:48
- Locatie: Noord-Holland
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Als relatieve expert op het gebied van bewegwijzeringslettertypen zie ik het als volgt:
Bewegwijzering lees je niet vanuit stilstand, niet als een boek of op een beeldscherm. Je leest het terwijl je rijdt, en dat maakt het geheel veel dynamischer. Het stelt daarom hogere eisen aan de leesbaarheid. Veel moderne grafische ontwerpers denken vooral vanuit de stilstands-leesbaarheid. Dan kom je uit op "humanist"-lettertypen. Ze denken dat ze dit effect kunnen oplossen met een blur-test in een statische situatie, maar dat is dus niet zo. Ze gaan ervan uit dat smalle stokdiktes altijd beter zijn voor een snelle leesbaarheid. (In statische situaties op papier/beeldscherm is dat immers zo). Ze miskennen bovendien één van de belangrijkste elementen van een goede leesbaarheid in een dynamische situatie: dat de afstand tussen de letters niet te klein wordt. De spatiëring moet gewoon redelijk fors zijn voor een goede leesbaarheid. Dat is waar modernere lettertypes als Astra Frutiger en TERN door de mand vallen. Maar het is ook waarom het door Unger bedachte ANWB-Uu uiteindelijk qua leesbaarheid niet de verbetering leverde die gehoopt was.
Je ziet globaal dat er twee soorten Latijnse lettertypes het meeste worden gebruikt: van oudsher de geometrisch gevormden, en recenter humanist. Waarbij de geometrisch gevormden tegen de verwachting van grafisch ontwerpers in uiteindelijk beter presteren qua dynamische leesbaarheid: DIN, SNV en Highway Gothic behoren allen tot deze groep. De ultieme leesbaarheid van een lettertype in een dynamische situatie wordt bepaald door de combinatie van spatiëring en kapitaalhoogte. De vaak beperkte stokdiktes van humanist lettertypes helpen de leesbaarheid vaak ook allesbehalve. Vooral met een grotere kapitaalhoogte kun je maskeren dat een font wat slechter leesbaar is (bv. Polen) of dat de spatiëring eigenlijk onvoldoende is (bv. Duitsland).
Bij een bordontwerp speelt uiteindelijk de windbelasting een belangrijke rol. Immers de wens bestaat tot kostenbeperking en dus tot minder zware constructies. Met grote kapitaalhoogtes worden borden vooral hoger, en dat laatste leidt tot grotere momentkrachten door de wind, wat je weer constructief moet afvangen. Of door bestemmingen naast elkaar te zetten in plaats van boven elkaar, wat bij weggebruikers die onbekend zijn met het systeem van een land nogal eens leidt tot een onnodige, specifieke rijstrookkeuze links op de rijbaan.
Er zit bovendien verschil tussen de feitelijke afstand waarop je een tekst volledig goed kunt lezen, en de afstand waarop je een tekst feitelijk al herkent door het woordbeeld. Dat woordbeeld wordt ondersteund door het gebruik van niet alleen hoofdletters, maar ook van kop- en staartletters uit het alfabet met kleine letters. Landen die dit niet doen (Zweden, Tsjechië en Frankrijk bijvoorbeeld) vallen met woordbeeldvorming door de mand. Maar ook voldoende spatiëring helpt mee om uit de witte brei op een blauw of groen bord het woordbeeld vroegtijdig te herkennen. Laatste belangrijke punt met woordbeeld is het herkennen van plaatsnamen. Dat vraagt om een consistente toepassing van een beperkt aantal hoofddoelen, die vaak terugkomen in het netwerk. Weggebruikers zullen deze bestemmingen dan ook makkelijker kunnen "scannen".
Last-but-not-least is er natuurlijk ook nog de totale layout van de ondersteunende zaken die de leesbaarheid van een bord beïnvloeden. Plaatsing van pijlen en wegnummers bijvoorbeeld. Daarbij gaat het ook om de optische rust die een bord uitstraalt. In het kort: hoe rommeliger en hoe minder consistent het lijnenspel van een bord, deste langer duurt het voordat een bord (al rijdende) goed geïnterpreteerd is. Een statusregel met wegnummers en handelingsafstanden op de baseline (bv. Duitsland) wordt dan ook sneller geïnterpreteerd dan borden waar die informatie overal op het bord kan zwerven (bv. Oostenrijk). Blauwvlak draagt ook bij aan de optische rust die een bord uitstraalt. Maar blauwvlak komt met een prijs, in de zin van windbelasting. Blauwvlak is dus een ontwerp-optimalisatie.
Bewegwijzering lees je niet vanuit stilstand, niet als een boek of op een beeldscherm. Je leest het terwijl je rijdt, en dat maakt het geheel veel dynamischer. Het stelt daarom hogere eisen aan de leesbaarheid. Veel moderne grafische ontwerpers denken vooral vanuit de stilstands-leesbaarheid. Dan kom je uit op "humanist"-lettertypen. Ze denken dat ze dit effect kunnen oplossen met een blur-test in een statische situatie, maar dat is dus niet zo. Ze gaan ervan uit dat smalle stokdiktes altijd beter zijn voor een snelle leesbaarheid. (In statische situaties op papier/beeldscherm is dat immers zo). Ze miskennen bovendien één van de belangrijkste elementen van een goede leesbaarheid in een dynamische situatie: dat de afstand tussen de letters niet te klein wordt. De spatiëring moet gewoon redelijk fors zijn voor een goede leesbaarheid. Dat is waar modernere lettertypes als Astra Frutiger en TERN door de mand vallen. Maar het is ook waarom het door Unger bedachte ANWB-Uu uiteindelijk qua leesbaarheid niet de verbetering leverde die gehoopt was.
Je ziet globaal dat er twee soorten Latijnse lettertypes het meeste worden gebruikt: van oudsher de geometrisch gevormden, en recenter humanist. Waarbij de geometrisch gevormden tegen de verwachting van grafisch ontwerpers in uiteindelijk beter presteren qua dynamische leesbaarheid: DIN, SNV en Highway Gothic behoren allen tot deze groep. De ultieme leesbaarheid van een lettertype in een dynamische situatie wordt bepaald door de combinatie van spatiëring en kapitaalhoogte. De vaak beperkte stokdiktes van humanist lettertypes helpen de leesbaarheid vaak ook allesbehalve. Vooral met een grotere kapitaalhoogte kun je maskeren dat een font wat slechter leesbaar is (bv. Polen) of dat de spatiëring eigenlijk onvoldoende is (bv. Duitsland).
Bij een bordontwerp speelt uiteindelijk de windbelasting een belangrijke rol. Immers de wens bestaat tot kostenbeperking en dus tot minder zware constructies. Met grote kapitaalhoogtes worden borden vooral hoger, en dat laatste leidt tot grotere momentkrachten door de wind, wat je weer constructief moet afvangen. Of door bestemmingen naast elkaar te zetten in plaats van boven elkaar, wat bij weggebruikers die onbekend zijn met het systeem van een land nogal eens leidt tot een onnodige, specifieke rijstrookkeuze links op de rijbaan.
Er zit bovendien verschil tussen de feitelijke afstand waarop je een tekst volledig goed kunt lezen, en de afstand waarop je een tekst feitelijk al herkent door het woordbeeld. Dat woordbeeld wordt ondersteund door het gebruik van niet alleen hoofdletters, maar ook van kop- en staartletters uit het alfabet met kleine letters. Landen die dit niet doen (Zweden, Tsjechië en Frankrijk bijvoorbeeld) vallen met woordbeeldvorming door de mand. Maar ook voldoende spatiëring helpt mee om uit de witte brei op een blauw of groen bord het woordbeeld vroegtijdig te herkennen. Laatste belangrijke punt met woordbeeld is het herkennen van plaatsnamen. Dat vraagt om een consistente toepassing van een beperkt aantal hoofddoelen, die vaak terugkomen in het netwerk. Weggebruikers zullen deze bestemmingen dan ook makkelijker kunnen "scannen".
Last-but-not-least is er natuurlijk ook nog de totale layout van de ondersteunende zaken die de leesbaarheid van een bord beïnvloeden. Plaatsing van pijlen en wegnummers bijvoorbeeld. Daarbij gaat het ook om de optische rust die een bord uitstraalt. In het kort: hoe rommeliger en hoe minder consistent het lijnenspel van een bord, deste langer duurt het voordat een bord (al rijdende) goed geïnterpreteerd is. Een statusregel met wegnummers en handelingsafstanden op de baseline (bv. Duitsland) wordt dan ook sneller geïnterpreteerd dan borden waar die informatie overal op het bord kan zwerven (bv. Oostenrijk). Blauwvlak draagt ook bij aan de optische rust die een bord uitstraalt. Maar blauwvlak komt met een prijs, in de zin van windbelasting. Blauwvlak is dus een ontwerp-optimalisatie.
Laatst gewijzigd door Rene op do 04 jun 2026, 11:08, 1 keer totaal gewijzigd.
-
Rene
- 4x5 autosnelweg
- Berichten: 36944
- Lid geworden op: zo 27 feb 2005, 11:48
- Locatie: Noord-Holland
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Bij het handelen van een weggebruiker zijn er vanuit de menskunde de volgende elementen die bij weggedrag van belang zijn:
- verwachting
- waarnemen
- begrijpen
- kunnen
- willen
Inzoomende op bewegwijzering, geeft dat de volgende aandachtspunten.
Verwachting: Op welke plek verwacht de weggebruiker bepaald informatie. Uniformiteit in bord-layout, continuïteit in verwijzing, dat zijn belangrijke zaken.
Waarnemen: Kan de weggebruiker de informatie wel goed waarnemen ? Hierin spelen heel veel aspecten, zoals lettertype en spatiëring. Maar ook heel triviale zaken, zoals dat het zicht op een wegwijzer niet moet worden weggenomen door een kunstwerk zoals een viaduct. Of complexere zaken, zoals parallax bij rijbanen in dezelfde richting, die in een boog naast elkaar gelegen zijn. Of het gebruik van pictogrammen die ook op honderden meters afstand eenduidig zijn (dus geen priegeltekeningetjes).
Begrijpen: hier draait het bij bewegwijzering om de boodschap zelf. Doorgaans zijn dit plaatsnamen, maar het gaat ook om teksten zoals gebruik van woorden als "volg", "route", "doorgaand verkeer", "alle/overige richtingen", etcetera. Vergeet hierbij ook niet de pictogrammen: alleen pictogrammen gebruiken die zijn ingeburgerd. En natuurlijk speelt dit bij informatieborden en gele borden bij wegwerkzaamheden. Voor je het weet heb je een onbegrijpelijk bord. Verder speelt dit aspect zeker in situaties met meerdere talen, meerdere schriften en gebruik van exoniemen.
Kunnen: de vraag of een weggebruiker nog tijdig kan handelen is vooral gelieerd aan de handelingsafstand. Een afrit op een 4-strooksbaan pas op 300 meter voor de eerste keer aankondigen is vragen om moeilijkheden. Probeer nog maar eens tijdig vanuit de linker rijstrook bij de uitvoegstrook te komen. Hier ligt ook een belangrijke relatie met wegontwerp. Als het wegontwerp c.q. de weginrichting tekort schiet, kun je borden neerzetten wat je wilt, maar de weggebruiker is en blijft beperkt in zijn kunnen.
Willen: Hier spelen vooral zaken die een mindere relatie hebben met bewegwijzering, maar eerder met RVV-borden die een verplichting of verbod aanduiden. Niet-willen is vooral iets wat ontstaat als gevolg van irritatie van de weggebruiker. Dat kan zijn door andere weggebruikers, maar ook door wegontwerp en -inrichting. Het hangt ook samen met (in)consistentie in aangeboden informatie. Daar komt dan ook de relatie met in-car systemen, die de weggebruiker inmiddels zodanig vertrouwt dat we allemaal de beelden kennen van een auto die op de rails of onderaan een trap is beland.
Belangrijkste is om te bedenken dat "waarnemen" maar één van de elementen is tussen een verkeersbord en het gedrag van de weggebruiker. Bepaald geen onbelangrijke, maar tezelfdertijd is het goed om te beseffen dat in de toekomst in-car systemen een steeds grotere rol gaan spelen, en daarmee de laatste factor ("wilen") wel eens tegen bewegwijzering kan keren. Want hoe groot je de kapitaalhoogte ook maakt, als het in-car systeem iets anders kwaakt dan is de kans groot dat de weggebruiker die megagrote letters op de borden gaat negeren. Of die letters nou in DIN, SNV, Highway Gothic, Transport of welk lettertype dan ook zijn.
Tot zover deze masterclass bewegwijzering en human factors
- verwachting
- waarnemen
- begrijpen
- kunnen
- willen
Inzoomende op bewegwijzering, geeft dat de volgende aandachtspunten.
Verwachting: Op welke plek verwacht de weggebruiker bepaald informatie. Uniformiteit in bord-layout, continuïteit in verwijzing, dat zijn belangrijke zaken.
Waarnemen: Kan de weggebruiker de informatie wel goed waarnemen ? Hierin spelen heel veel aspecten, zoals lettertype en spatiëring. Maar ook heel triviale zaken, zoals dat het zicht op een wegwijzer niet moet worden weggenomen door een kunstwerk zoals een viaduct. Of complexere zaken, zoals parallax bij rijbanen in dezelfde richting, die in een boog naast elkaar gelegen zijn. Of het gebruik van pictogrammen die ook op honderden meters afstand eenduidig zijn (dus geen priegeltekeningetjes).
Begrijpen: hier draait het bij bewegwijzering om de boodschap zelf. Doorgaans zijn dit plaatsnamen, maar het gaat ook om teksten zoals gebruik van woorden als "volg", "route", "doorgaand verkeer", "alle/overige richtingen", etcetera. Vergeet hierbij ook niet de pictogrammen: alleen pictogrammen gebruiken die zijn ingeburgerd. En natuurlijk speelt dit bij informatieborden en gele borden bij wegwerkzaamheden. Voor je het weet heb je een onbegrijpelijk bord. Verder speelt dit aspect zeker in situaties met meerdere talen, meerdere schriften en gebruik van exoniemen.
Kunnen: de vraag of een weggebruiker nog tijdig kan handelen is vooral gelieerd aan de handelingsafstand. Een afrit op een 4-strooksbaan pas op 300 meter voor de eerste keer aankondigen is vragen om moeilijkheden. Probeer nog maar eens tijdig vanuit de linker rijstrook bij de uitvoegstrook te komen. Hier ligt ook een belangrijke relatie met wegontwerp. Als het wegontwerp c.q. de weginrichting tekort schiet, kun je borden neerzetten wat je wilt, maar de weggebruiker is en blijft beperkt in zijn kunnen.
Willen: Hier spelen vooral zaken die een mindere relatie hebben met bewegwijzering, maar eerder met RVV-borden die een verplichting of verbod aanduiden. Niet-willen is vooral iets wat ontstaat als gevolg van irritatie van de weggebruiker. Dat kan zijn door andere weggebruikers, maar ook door wegontwerp en -inrichting. Het hangt ook samen met (in)consistentie in aangeboden informatie. Daar komt dan ook de relatie met in-car systemen, die de weggebruiker inmiddels zodanig vertrouwt dat we allemaal de beelden kennen van een auto die op de rails of onderaan een trap is beland.
Belangrijkste is om te bedenken dat "waarnemen" maar één van de elementen is tussen een verkeersbord en het gedrag van de weggebruiker. Bepaald geen onbelangrijke, maar tezelfdertijd is het goed om te beseffen dat in de toekomst in-car systemen een steeds grotere rol gaan spelen, en daarmee de laatste factor ("wilen") wel eens tegen bewegwijzering kan keren. Want hoe groot je de kapitaalhoogte ook maakt, als het in-car systeem iets anders kwaakt dan is de kans groot dat de weggebruiker die megagrote letters op de borden gaat negeren. Of die letters nou in DIN, SNV, Highway Gothic, Transport of welk lettertype dan ook zijn.
Tot zover deze masterclass bewegwijzering en human factors
-
Pino
- 4x3 autosnelweg
- Berichten: 24907
- Lid geworden op: ma 28 feb 2005, 9:17
- Locatie: Sesamstraat
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
-
Rene
- 4x5 autosnelweg
- Berichten: 36944
- Lid geworden op: zo 27 feb 2005, 11:48
- Locatie: Noord-Holland
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Misschien geen gek idee. Ga ik van het weekend even naar kijken, want misschien moet ik dan nog wat bijslijpen
-
Teetje
- verkeersader
- Berichten: 961
- Lid geworden op: di 26 jun 2018, 11:13
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Erg interessante uitleg Rene, bedankt!
-
harry
- Wegnummerfotograaf
- Berichten: 24150
- Lid geworden op: ma 28 feb 2005, 12:09
- Locatie: Leipendam
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Het valt me nu pas op dat het rechtdoorbord 2 pijlen heeft en het wegdek 3 rijstroken rechtdoor...
wegnummers.nl foto's van wegwijzers (o.a. NBA), plaatsnaamborden, molens en kastelen
--Harry.
--Harry.
-
Rein
- 2x4 autosnelweg
- Berichten: 11356
- Lid geworden op: zo 10 jun 2007, 10:18
- Locatie: Haarlemmermeer
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Ik heb zelf ooit onderstaande foto gevonden in het Stadsarchief Amsterdam waarop wel drie rijstroken zijn aangegeven. Het is onduidelijk wanneer die foto gemaakt is, maar logischerwijs wel later dan de foto waar we het hier over hebben en dat moet van na augustus 1971 zijn want vanaf toen is de KLM met dat vliegtuig gaan vliegen. Overigens geeft het Stadsarchief Amsterdam als datering van onderstaande foto 'ca 1970', maar 1970 zal wellicht vrij onwaarschijnlijk zijn.

Laatst gewijzigd door Rein op do 04 jun 2026, 13:21, 1 keer totaal gewijzigd.
-
Rene
- 4x5 autosnelweg
- Berichten: 36944
- Lid geworden op: zo 27 feb 2005, 11:48
- Locatie: Noord-Holland
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Er is met die foto gerotzooid. Je ziet het ook aan de standaardlengte van de aanstralingsbak. De meest linker klopt niet...
-
Pino
- 4x3 autosnelweg
- Berichten: 24907
- Lid geworden op: ma 28 feb 2005, 9:17
- Locatie: Sesamstraat
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
De bordcode linksonder (ontbrekend in de bewerkte versie) geeft een beeld hoe ze de bewerking hebben uitgevoerd.
-
Pino
- 4x3 autosnelweg
- Berichten: 24907
- Lid geworden op: ma 28 feb 2005, 9:17
- Locatie: Sesamstraat
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Even dat ik dit element goed begrijp. Stokdikte is toch wat in het Engels doorgaans stroke width wordt genoemd? Dit met name omdat de stok ook duidt op een vrij specifiek deel van een letter. En begrijp ik dan ook goed dat het onderscheid tussen geometrische lettertypes en humanist lettertypes op zichzelf helemaal niet dwingt tot een bepaald soort stokdikte, maar dat onder ontwerpers van humanist fonts de trend van de afgelopen decennia er eentje is geweest dat de stokdikte omlaag ging?Rene schreef: do 04 jun 2026, 11:08 Je ziet globaal dat er twee soorten Latijnse lettertypes het meeste worden gebruikt: van oudsher de geometrisch gevormden, en recenter humanist. Waarbij de geometrisch gevormden tegen de verwachting van grafisch ontwerpers in uiteindelijk beter presteren qua dynamische leesbaarheid: DIN, SNV en Highway Gothic behoren allen tot deze groep. De ultieme leesbaarheid van een lettertype in een dynamische situatie wordt bepaald door de combinatie van spatiëring en kapitaalhoogte. De vaak beperkte stokdiktes van humanist lettertypes helpen de leesbaarheid vaak ook allesbehalve.
Ik vond deze tekst wel grappig: Recommended stem widths are 17% to 20% of x-height for signage texts with a minimum of 12% of x-height for hairline strokes. Ik weet niet of dat een stelling is die jij onderschrijft (en sowieso hoe die stelling ligt onder experts), maar de Frutigers, Clearviews en TERNs komen niet aan dat percentage volgens mij. ANWB Uu komt het wel, maar heeft andere problemen... Mij valt dan weer op dat het gebruik van een wat dikkere letter op lichte ondergronden en een wat dunnere letter op donkere ondergronden dan weer niet genoemd staat. Behale dan wellicht indirect in de range van 17 tot 20%.
EDIT: ik vond nog een SWOV-onderzoek uit 1970 waarin wordt gesproken over verhoudingen tussen 1:5 en 1:8, dus 12.5-20%, nog wat dunner voor lichte letters op donkere achtergrond. Dus redelijk in lijn.
Laatst gewijzigd door Pino op do 04 jun 2026, 21:33, 1 keer totaal gewijzigd.
-
Vinny
- 4x5 autosnelweg
- Berichten: 43266
- Lid geworden op: zo 27 feb 2005, 12:52
- Locatie: Friesland
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Je kunt veel makkelijker zien dat er met de foto geknoeid is doordat er twee nummerschildjes staan. Dat kan alleen met drie pijlen. Ik snap alleen niet waarom ze de foto hebben bewerkt, als het gaat om het iconische "aeroduct" dan zouden de wegwijzer gewoon zo hebben kunnen laten lijkt me.Pino schreef: do 04 jun 2026, 13:59Die zag ik pas na vier keer kijken. Voor mij veel laaghangender fruit is hoe Amsterdam niet gecentreerd staat. Er is op het bewerkte bord veel meer blauwvlak tussen de laatste m en de rechterbies, dan tussen de A en de linkerbies.
De bordcode linksonder (ontbrekend in de bewerkte versie) geeft een beeld hoe ze de bewerking hebben uitgevoerd.
Let op: Sarcasmemodus over een lengte van 10 kilometer.
-
Pino
- 4x3 autosnelweg
- Berichten: 24907
- Lid geworden op: ma 28 feb 2005, 9:17
- Locatie: Sesamstraat
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Als je redeneert vanuit de ontwerpstandaard wel. Maar dan heb je wel zonder bewijs de kans op een zeldzame afwijking (ontstaan door welke samenloop van omstandigheden ook) geëlimineerd.Vinny schreef: do 04 jun 2026, 19:43 Je kunt veel makkelijker zien dat er met de foto geknoeid is doordat er twee nummerschildjes staan. Dat kan alleen met drie pijlen.
-
boe!
- 2x5 autosnelweg
- Berichten: 19184
- Lid geworden op: di 19 jul 2005, 20:02
- Locatie: Leusden
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Tenzij de originele foto niet het volledige bord liet zien. Het zal niet de eerste keer zijn dat AI zich hierin verslikt.Vinny schreef: do 04 jun 2026, 19:43Ik snap alleen niet waarom ze de foto hebben bewerkt, als het gaat om het iconische "aeroduct" dan zouden de wegwijzer gewoon zo hebben kunnen laten lijkt me.
-
Wouter N14
- Moderator
- Berichten: 23022
- Lid geworden op: vr 08 jul 2005, 12:56
- Locatie: Roosendaal
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Het mooiste overkomt je, het minste is bedacht. Freek de Jonge
-
Ger81
- autoweg
- Berichten: 1400
- Lid geworden op: ma 30 jul 2012, 20:59
- Locatie: Utrecht
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Wel echt onnoemelijk irritant, dat AI-geklooi met oude foto's
Ubi volentia est, via est
-
Rein
- 2x4 autosnelweg
- Berichten: 11356
- Lid geworden op: zo 10 jun 2007, 10:18
- Locatie: Haarlemmermeer
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Als je bijvoorbeeld kijkt op de beeldbank van de gemeente Amsterdam dan kan je met een simpele zoekopdracht in enkele seconden zo 5 foto's van rond 1970/1971 vinden waarop exact diezelfde borden staan.
-
Chris
- Moderator
- Berichten: 85912
- Lid geworden op: zo 27 feb 2005, 15:19
- Locatie: NL
Re: Geschiedenis en toekomst van de Nederlandse bewegwijzering
Op Facebook zijn dat soort pagina's of groepen populair, met generieke namen zoals 'het Amsterdam van toen' of 'de geschiedenis van Ede'. Eigenlijk zijn dat engagement farms met content van die beeldbanken. Zeer zelden zijn dit oorspronkelijke of unieke foto's van gebruikers.

