Chris schreef: za 03 okt 2026, 22:16
Of het onderwerp wordt gekaapt door ander sentiment. Zoals bij het referendum over de Nationalstrassen, dat meer een referendum over het Zwitserland met 10 miljoen inwoners was geworden.
Dat kan uiteraard gebeuren, maar het is wel een uitzondering op de regel. Uiteindelijk werd de Nachhaltigkeitsinitiative wél afgewezen, omdat de meerderheid door kreeg, dat het initiatief tegen 10 miljoen inwoners toch met allerlei belabberde strikte limitaties kwam. Wat dat betreft denk ik dat de Zwitserse stembevolking weldegelijk door heeft, welke consequenties de aanname van een referendum kan hebben. Zie ook de Neutralitätsinitiative, dat met 70% flink werd afgewezen. Daar heeft ook een meerderheid doorheen geprikt, dat Zwitserland anders een staat zou kunnen worden om agressor regimes indirect te kunnen ondersteunen.
Echter dat het niet voor iedereen duidelijk is, waar bij het laatste referendum over Nationalstrassen ging, bleek wel uit het feit dat sommigen verontwaardigd waren waarom bijv. de uitbouw van de A1 tussen Luterbach en Härkingen gewoon door ging of nu nieuwe projecten weer gepland worden. Het ging helemaal niet om een principieel referendum tegen uitbouw van Nationalstrassen, maar om concreet 6 specifieke projecten. Dus ja, het gaat soms ook wel eens mis. Maar goed, daarbij staan we nu aan de verliezende kant, en dan moet je dat ook aannemen. Hoewel social media soms vanwege trollen een andere indruk geeft, zijn Zwitsers en ook politici erg sportief als ze bij referenda tot de verliezende partij behoren. Het accepteren dat een meerderheid iets wel of niet wil, terwijl je het zelf anders ziet, behoort soms tot een wat onprettige maar realistisch gegeven in het leven.
Wat betreft de Neutralitätsinitiative had ik ook nog wel verwacht dat het aantal tegenstemmers nóg hoger was geweest, wanneer men beter had beargumenteerd dat een "Nee" geen einde van de neutraliteit betekend. Sommigen hebben dat zo opgevat, en dat is jammer. Maar goed, de overgrote meerderheid heeft het dus wel begrepen en de uitkomst is meer dan tevredenstellend.
Chris schreef: za 03 okt 2026, 22:16Maar is dat wel echt zo democratisch als het de norm is dat maar 40 of 45% van de stemgerechtigden gaat stemmen?
Dan moet de andere 55-60% maar van hun stemrecht gebruik maken, dat nogmaals, echt geen grote drempel is. (Anders kan je inderdaad beargumenteren dat stemmen een te hoge drempel is, bijv. op een bepaalde datum steeds naar een stemhokje te moeten, wat als ondoenlijk beschouwd kan worden.) Schijnbaar zijn er veel mensen te weinig in politiek geïnteresseerd dat ze het allemaal wel welletjes vinden wat er in Bern en in de kantonshoofstad besloten wordt. Prima, maar dan niet achteraf gaan klagen.
Is het dan democratischer als je alleen een representatieve democratie hebt, waar het parlament (versimpeld gezegd) gewoon tijdens een regeerperiode z'n gang kan gaan, zonder dat het volk überhaupt gevraagd wordt? Zo werken de meeste Europese landen, en daar is uiteraard ook wat voor te zeggen. Maar zo werkt Zwitserland niet, het is niks anders als een coöperatie van staatjes (kantons), waar mensen sinds geheugenis mogen meebeslissen. Dat zit em al in de officiële naam "Eidgenossenschaft". Gemeentevergaderingen in Zwitserland verlopen zelfs veelal als een soort ALV. Maar ja, als je daar niet komt opdagen, dan heb je ook geen stemrecht. Dan is eigenlijk stemmen per brief voor Bund en Kanton vele malen laagdrempeliger.
"A mile of highway will take you just one mile... A mile of runway takes you anywhere!"
Tja, we kennen uit het verleden de grote busongelukken met veel grotere aantallen doden. Daarop zijn dan zo ongeveer de draaibroeken geschreven. Dan gaat het hier om 'maar' vijf doden: de machine gaat aan, maar dat trekt dan nogal uit verhouding met de wat heftiger auto-ongelukken waarbij in één keer vier of vijf doden vallen (nog wel eens in de zaterdagnacht, waar nog wel eens een auto totaal over de kop vliegt of met hoge snelheid van de weg schuift). Die ongelukken halen uiteindelijk ook het landelijke nieuws wel, maar nooit in deze hoeveelheden.
