Spoorwegen in Oost-Europa

[Vinny]

Heeft dat niet te maken met de oorlog in Oekraïne waardoor er meer goederenvervoer met treinen plaatsvindt?

[JanVerhoeven]

breder gezien is de EU flink aan het investeren om de Oost-Europese transportnetwerken uit te bouwen. O.a. het Roemeense snelwegnetwerk is daardoor ook uit bijna niks in 15 jaar tijd uit de grond gestampt. Op de lange termijn moet dat ook gaan bijdragen aan het economisch vruchtbaar houden van de EU, dat geleerd heeft om niet steeds meer van productie uit andere continenten afhankelijk te zijn.

Maar inderdaad, op de korte termijn gaat het ook zeker bijdragen aan de vervoersvraag van en naar Oekraïne.

[verfmeer95]

Van dat laatste ben ik niet zo zeker. Dit emplacement is volledig op normaalspoor gebouwd. Treinen uit Oekraïne moeten dus in Galati omgespoord worden van breedspoor naar normaalspoor. Dan lijkt het mij logischer om die goederen gewoon direct in de haven van Galati op een schip te laden.

In de Balkan is goederenvervoer per trein een stuk noodzakelijker dan hier, omdat de Donau en haar zijrivieren gewoon niet zo goed bevaarbaar zijn in vergelijking met de Rijn.

[Victor]

Een sterk staaltje magisch realisme daarnet in het programma Maarten & Philip Op Het Spoor...
Op een grensstation bij Litouwen laat een spoorwegmedewerker(?) het verschil zien tussen breedspoor en normaalspoor, met een rolmaat.
Hij zegt, vol overtuiging: "je moet van het midden van de spoorstaaf tot het midden van de spoorstaaf meten, en kijk: het is 1520 mm."
Vervolgens, je ziet dat erin geknipt is, meet hij bij het normaalspoor netjes tussen de binnenkant van de spoorstaven: 1435 mm.
"Een verschil van 85 mm".
Dat verschil tussen de spoorbreedtes klopt, maar het kan niet dat hij bij de eerste meting 1520 mm van de rolmaat af las.

[Willem]

Toch klopt het wel.

Officieel hebben de landen van de voormalige Sovjet-Unie een spoorbreedte van 1524 mm. Na de Tweede Wereldoorlog is dat in de praktijk versmald tot 1520 mm.
Finland gebruikt nog wel 1524 mm.

[Seat Ibiza]

Toch klopt het wel.

Het ging Victor om de meetmethode (midden spoorstaaf versus binnenkant spoorstaaf), niet om die 4 mm verschil.

[MotelMioveni]

Hoe breed is een gemiddelde spoorstaaf eigenlijk aan de bovenkant? 3cm? 4 cm? Dan krijg je toch een veel grotere afwijking dan die 4mm, als je vanaf het midden zou meten? En, stel dat je niet vanaf de binnenkant maar vanaf het midden van de spoorstaaf zou behoren te meten, hoe weet je dan waar precies het midden van de spoorstaaf is? Meten vanaf het midden zou toch een onhandige meetmethode zijn?

[Seat Ibiza]

Lees het bericht van Victor nog eens. Hij heeft nergens die 4 mm genoemd. Die werden er later pas door Willem aan de haren bijgesleept. Victor maakte enkel duidelijk dat de meetmethode zoals getoond op beeld niet kon kloppen.

[Egbert]

Spoorbreedte meet je tussen de spoorstaaf. Kopbreedte van een spoorstaaf is 70-72 mm, afhankelijk van het soort spoorstaaf. Dus als je normaalspoor (1435 mm) meet tussen het midden van de spoorstaven dan krijg je 1507 mm. Dan hoef je maar een klein beetje extra te meten om 1520 te krijgen.
Dus ik gok dat er twee keer op normaalspoor is gemeten.

"Een grenstations in Litouwen" zal wel Mockava zijn, van noord naar zuid liggen daar twee sporen breedspoor, 5 sporen normaalspoor, 1 spoor breedspoor. Ik was er dit jaar nog.

Het verschil tussen de twee is ook zo klein dat je niet met drie sporen een lijn met breed- en normaalspoor kunt maken (wat wel vaker gebeurt bij normaalspoor en smalspoor.
Zie hier voor het stuk gemend spoor dat van Mockava naar Kaunas gaat.

[Egbert]

Ik heb het stukje even nagekeken. Inderdaad Mockava, ze meten de correcte sporen, spoor 2 is breedspoor, spoor 3 is normaalspoor, maar ze laten niet zien wat de rolmaat precies aangeeft, ze noemen het alleen. Ze meten bij het normaalspoor ook niet duidelijk de binnenkant van de spoorstaaf, waar Philip zijn eind is is niet te zien, het andere eind wordt eerst aan de binnenkant gelegd, daarna op het midden van de kop.

Dus ik schaar dit gewoon onder de noemer "staged voor de kamera". Gewoon journalisten die journalistendingen doen "het klopt dus ik hoef het niet correct te laten zien".

[Victor]

Op Facebook en Instagram is het fragment inmiddels terug te vinden. Zelf kijk ik daar nooit, maar hier zijn de links.
https://www.facebook.com/OmroepMAX/vide ... 319941872/
https://www.instagram.com/reel/DeD6lsfAckD/

[verfmeer95]

De hele aflevering staat ook op NPO-start: https://npo.nl/start/afspelen/het-einde-van-europa
Dit fragment in Mockava begint vanaf 18 minuten.

[traveldude]

Voor de nerds is het natuurlijk razend interessant dat het superprecies klopt, maar voor de gemiddelde kijker natuurlijk niet. Zo heb je in de bioscoop ook dit alfa en beta onderscheid: "dit kan helemaal niet, dat klopt niet, het is geen Brussel maar Boedapest kijk maar!" en anderen die zoiets hebben van "het gaat om het verhaal".

[MotelMioveni]

Hoe breed is een gemiddelde spoorstaaf eigenlijk aan de bovenkant? 3cm? 4 cm? Dan krijg je toch een veel grotere afwijking dan die 4mm, als je vanaf het midden zou meten? <knip>

Lees het bericht van Victor nog eens. Hij heeft nergens die 4 mm genoemd. Die werden er later pas door Willem aan de haren bijgesleept. Victor maakte enkel duidelijk dat de meetmethode zoals getoond op beeld niet kon kloppen.

Juist. Ik denk dat ik Victor wel goed begrepen heb. Mijn gevraag was ter ondersteuning van wat Victor schrijft, of zo je wilt, om aan te tonen dat hetgeen Willem er aan de haren bijsleept volgens mij niet kon kloppen. Het was zeker niet mijn bedoeling om deze discussie uit de rails te laten lopen door verwarring te stichten.

Gelukkig heb ik er ook iets van geleerd: een spoorstaaf is 7cm breed van boven, dus 1435mm kun je niet combineren met 1520mm spoorbreedte, want ik neem aan dat de flens van een treinwiel dikker is dan 1½cm... (hoe dik dan wel weet ik ook niet)

[Victor]

Officieel is het spoorwijdte.
Spoorbreedte zou dan wel van hart spoorstaaf tot hart spoorstaaf zijn, maar die term wordt niet gebruikt bij spoorwegen.

[Egbert]

Gelukkig heb ik er ook iets van geleerd: een spoorstaaf is 7cm breed van boven, dus 1435mm kun je niet combineren met 1520mm spoorbreedte, want ik neem aan dat de flens van een treinwiel dikker is dan 1½cm... (hoe dik dan wel weet ik ook niet)

En de voet van de rails is zelfs 150 mm breed, dus je kunt gewoon niet twee rails naast elkaar zetten en daarmee 1435 mm en 1524 mm krijgen. Dan moet je al een hele speciale rails met dubbele kop gaan maken.
In Spanje met Iberisch breedspoor kan dat dus wel, zoals je hier kunt zien.