Het vreemde is dat mij het gevoel bekruipt dat Bergen op Zoom zijn status als plaatsvervangend netwerkdoel voornamelijk te danken heeft aan het pré-Old-School verwijzingensysteem: de A 4 heeft heel lang de 'Nieuwe Zoomseweg' geheten, dus als zodanig de weg naar Bergen op Zoom. En ik heb het idee dat de verwijzing naar Leeuwarden vanuit Amsterdam is gerechtvaardigd omdat de weg door de IJtunnel de 'Nieuwe Leeuwarderweg' heet, blijkbaar ook in lijn met de toenmalige ANWB wegwijzers.Steptimer schreef: do 21 mei 2026, 13:11 Een relatief onbekende stad als Bergen op Zoom al op 85km aangeven midden in de dicht bevolkte randstad vind ik bizar. Vanaf Ypenburg is er daarnaast amper verkeer richting Bergen op Zoom naast het feit dat er twee gelijkwaardige routes zijn. Vanaf het Kethelplein is wat mij betreft een mooi begin.
Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Moderator: Moderatoren
-
Vinny
- 4x5 autosnelweg
- Berichten: 43265
- Lid geworden op: zo 27 feb 2005, 12:52
- Locatie: Friesland
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Let op: Sarcasmemodus over een lengte van 10 kilometer.
-
Pino
- 4x3 autosnelweg
- Berichten: 24907
- Lid geworden op: ma 28 feb 2005, 9:17
- Locatie: Sesamstraat
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Met dat uitgangspunt over naar een stukje geschiedenis:
- In eerste plannen voor RW19 werd de weg Beneluxweg genoemd; daar heeft de tunnel zijn naam aan te danken. De statenbond was toen net opgericht en het internationale belang van een weg Den Haag-België via West-Brabant was snel gezien.
- Zoomweg (niet Zoomseweg) kwam op als naam voor het West-Brabantse deel hiervan. En dat is omdat het precies over de Zoom loopt, die ook de stad BoZ zijn naam geeft.
- De Zoom is onderdeel van de Brabantse Wal, een rand in het landschap waar de Brabantse zandgronden overgaan in de Zeeuwse polders. Hij loopt van Dinteloord via Halsteren naar Woensdrecht. Oftewel precies zoals Rijksweg 19 was gepland voordat het meest zuidelijke stuk toch naar het westen verschoof.
- Rijksweg 19 had in zijn oorspronkelijke planning ook vrij ruim ten oosten van Bergen op Zoom gelopen, wat het onaannemelijk maakt dat de naam van de weg naar de stad BoZ verwees.
-
Rein
- 2x4 autosnelweg
- Berichten: 11355
- Lid geworden op: zo 10 jun 2007, 10:18
- Locatie: Haarlemmermeer
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Nieuw (of vrij nieuw) portaalbord op de A10 zuid met opvallend bovenaan 'Groningen / Hengelo'. Twee doelen op één regel zie je in Nederland niet vaak, maar het kan zoals hier wel behoorlijk in de oppervlakte van het bord schelen ten opzichte van een aparte regel voor beide doelen.


-
Teetje
- verkeersader
- Berichten: 961
- Lid geworden op: di 26 jun 2018, 11:13
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
In het buitenland gebeurt dit ook, mooi voorbeeld: Kempten langs de Duitse A7. Wordt bij Ulm al aangegeven op een ongeveer zelfde afstand als BoZ bij Ypenburg. En Kempten is (iets) kleiner dan BoZ nog.Pino schreef: do 21 mei 2026, 20:46Ik denk dat het meest bepalend voor de bewegwijzeringskeuze is geweest dat BoZ de enige plaats ten zuiden van Rotterdam aan de A4 is die herkenbaar genoeg is.
-
Teetje
- verkeersader
- Berichten: 961
- Lid geworden op: di 26 jun 2018, 11:13
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Spuuglelijk, zo'n asymmetrisch bord. Waarom geen twee losse panelen? En de slash forward had voor mij ook niet gehoeven.
-
Pino
- 4x3 autosnelweg
- Berichten: 24907
- Lid geworden op: ma 28 feb 2005, 9:17
- Locatie: Sesamstraat
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Ik denk trouwens wel dat het iets is waarvoor nog eens wat verzonnen moet worden: hoe je een aansluiting met daarin een taper (of ander element waardoor een rijstrook voor twee richtingen bruikbaar is) bewegwijzeren zonder dat je per se de doorgaande richting moet bewegwijzeren? Of: als je dat dan toch moet/wilt doen: niet met een bord dat over de hele breedte van de weg gaat. Ik heb nooit veel gehad met de Amerikaanse EXIT ONLY, maar daarmee werd dit doel uiteindelijk wel bereikt…
-
mavas
- 2x5 autosnelweg
- Berichten: 19026
- Lid geworden op: do 31 mar 2005, 17:27
- Locatie: Zuid-Kennemerland
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Ik hoop dat dit in de richtlijn komt, want het scheelt inderdaad gigantisch veel bordoppervlak, en het is nog steeds duidelijk voor het verkeer.Rein schreef: vr 22 mei 2026, 8:58 Nieuw (of vrij nieuw) portaalbord op de A10 zuid met opvallend bovenaan 'Groningen / Hengelo'. Twee doelen op één regel zie je in Nederland niet vaak, maar het kan zoals hier wel behoorlijk in de oppervlakte van het bord schelen ten opzichte van een aparte regel voor beide doelen.
Hopelijk is of wordt dit de standaard.
Ik zie het in mijn hoofd op de A4 na Schiphol ook graag (als voorbeeld).
-
Pino
- 4x3 autosnelweg
- Berichten: 24907
- Lid geworden op: ma 28 feb 2005, 9:17
- Locatie: Sesamstraat
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Behalve gunstiger voor de benodigde bordomvang -dus materiaal en windbelasting- vind ik ook dat het visueel aantrekkelijker borden oplevert. Wat dan dus ook helpt om een boodschap effectiever over te brengen aan de weggebruiker dan een klassiek bord waar alle doelen onder elkaar staan.
-
sanderl
- autoweg
- Berichten: 1227
- Lid geworden op: ma 17 aug 2009, 12:25
- Locatie: Noord-Holland
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Ja goed idee zo, maar weg met die overbodige en storende schuine streep.
-
Teetje
- verkeersader
- Berichten: 961
- Lid geworden op: di 26 jun 2018, 11:13
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Nou ja, die combinatiepijl is natuurlijk precies het probleem. Ik snap het wel: je wilt die taper aankondigen, maar esthetisch gezien (voor zover bww esthetische kwaliteiten moet hebben) is dit een draak van een paneel. Waar we er overigens wel meer van hebben in ons land.Pino schreef: vr 22 mei 2026, 9:40Hoe zie je twee losse panelen voor je als op het logische scheidingspunt een combinatiepijl staat op de baseline die voor beide richtingen relevant is?
Dit staat mooier, rustiger ook vind ik, maar goed, een andere lay-out van de afrit en dus kan het hier wel:
https://www.google.com/maps/@52.0402605 ... FQAw%3D%3D
We hebben wel eens pijlborden langs zien komen met een doorzichtige pijl voor rechtdoor. Daar zou je iets mee kunnen, een variant op dit type bord zeg maar:Pino schreef: vr 22 mei 2026, 9:40 Ik denk trouwens wel dat het iets is waarvoor nog eens wat verzonnen moet worden: hoe je een aansluiting met daarin een taper (of ander element waardoor een rijstrook voor twee richtingen bruikbaar is) bewegwijzeren zonder dat je per se de doorgaande richting moet bewegwijzeren? Of: als je dat dan toch moet/wilt doen: niet met een bord dat over de hele breedte van de weg gaat. Ik heb nooit veel gehad met de Amerikaanse EXIT ONLY, maar daarmee werd dit doel uiteindelijk wel bereikt…
https://www.google.com/maps/@52.1682481 ... FQAw%3D%3D
Je zou dan ook de rechtdoordoelen niet bij elk bord hoeven te bevestigen.
-
Pino
- 4x3 autosnelweg
- Berichten: 24907
- Lid geworden op: ma 28 feb 2005, 9:17
- Locatie: Sesamstraat
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
En dat dan aan een portaal opgehangen, boven de taper-rijstrook (met deze pijl daarboven) en de rechterstrook (met daarboven een geheel witte kromme pijl). Ik denk dan trouwens wel dat je het paneel vrij breed moet maken, met genoeg ruimte om de contourpijl heen. Dat geeft visueel wat meer het idee dat dit bord ook relevant is voor de doorgaande richting.
Een andere gedachte die bij me opkomt is dat je het portaalbord wél zo breed maakt als de hele weg, maar dat je voor de doorgaande richting alleen de baseline over houdt. Ring A10 rechtdoor - meer hoef je niet te zeggen. Kan ook met een lekker kort pijltje voor de meest linker strook.
-
Teetje
- verkeersader
- Berichten: 961
- Lid geworden op: di 26 jun 2018, 11:13
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Dit illustreert idd wat ik voor ogen hadPino schreef: vr 22 mei 2026, 11:29Dat voorbeeld bij Beekbergen gaat niet werken in een weefvak zoals we hier hebben. Maar met contourpijlen, denk ik dat je ongeveer doelt op deze? https://maps.app.goo.gl/pwRvt12evJjt5YZq8
En dat dan aan een portaal opgehangen, boven de taper-rijstrook (met deze pijl daarboven) en de rechterstrook (met daarboven een geheel witte kromme pijl). Ik denk dan trouwens wel dat je het paneel vrij breed moet maken, met genoeg ruimte om de contourpijl heen. Dat geeft visueel wat meer het idee dat dit bord ook relevant is voor de doorgaande richting.
-
Hajo
- 2x3 autosnelweg
- Berichten: 9865
- Lid geworden op: ma 28 feb 2005, 11:17
- Locatie: Zeist
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Ik vind de vermelding van plaatsnamen naast elkaar storend en niet prettig lezen. Ik zie ze liever onder elkaar:
Groningen
Hengelo
Utrecht
Maar dat is mijn persoonlijke mening.
Groningen
Hengelo
Utrecht
Maar dat is mijn persoonlijke mening.
Een volk dat zijn verdediging verwaarloost, zet zijn vrijheid op het spel
-
Willem
- 2x4 autosnelweg
- Berichten: 11461
- Lid geworden op: zo 27 feb 2005, 15:46
- Locatie: Delft
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Dat gedeelte voor de afrit komt een beetje propperig over.
De s108 staat ook op een wat vreemde plek.
De s108 staat ook op een wat vreemde plek.
-
Pino
- 4x3 autosnelweg
- Berichten: 24907
- Lid geworden op: ma 28 feb 2005, 9:17
- Locatie: Sesamstraat
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
In zijn basis logisch, maar langere lijsten op een breed borden zorgen ervoor dat die keurig onder elkaar geplaatste doelen op een gegeven moment gaan “zwemmen in een zee van blauw”. Die zee, en het visueel negatieve effect dat dat oplevert, een beetje aanpakken gaat beter door wél in de breedte te gaan werken - en daarmee de doelen dus op de onlogische manier te gaan groeperen.Hajo schreef: vr 22 mei 2026, 12:25 Ik vind de vermelding van plaatsnamen naast elkaar storend en niet prettig lezen. Ik zie ze liever onder elkaar:
Groningen
Hengelo
Utrecht
Maar dat is mijn persoonlijke mening.
Maar juist omdat dat een dun koord is om overheen te gaan (ook nog enigszins overlopend in persoonlijke meningen), is een doordachte ontwerpbeslissing gevraagd over het wanneer je dit middel hoe kunt inzetten. Iets in een richtlijn dus.
-
Teetje
- verkeersader
- Berichten: 961
- Lid geworden op: di 26 jun 2018, 11:13
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
En gevoelsmatig zeg ik dat zoiets alleen werkt op de bovenste regel, niet ergens in het midden van het rijtje.Pino schreef: vr 22 mei 2026, 12:56Maar juist omdat dat een dun koord is om overheen te gaan (ook nog enigszins overlopend in persoonlijke meningen), is een doordachte ontwerpbeslissing gevraagd over het wanneer je dit middel hoe kunt inzetten. Iets in een richtlijn dus.Hajo schreef: vr 22 mei 2026, 12:25 Ik vind de vermelding van plaatsnamen naast elkaar storend en niet prettig lezen. Ik zie ze liever onder elkaar:
-
Pino
- 4x3 autosnelweg
- Berichten: 24907
- Lid geworden op: ma 28 feb 2005, 9:17
- Locatie: Sesamstraat
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
- 2 doelen: in beginsel onder elkaar, maar kunnen eventueel ook naast elkaar
- 3 doelen: twee naast elkaar op regel 1, derde doel gecentreerd op regel 2
- 4 doelen: twee naast elkaar op regel 1, derde en vierde doelen gecentreerd op regels 2 en 3
- 5 doelen: twee naast elkaar regel 1, twee naast elkaar op regel 2, vijfde doel gecentreerd op regel 3
-
mavas
- 2x5 autosnelweg
- Berichten: 19026
- Lid geworden op: do 31 mar 2005, 17:27
- Locatie: Zuid-Kennemerland
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Ik denk dat die schuine streep het Nederlands antwoord is op de afwijking die het nu nog is, en dat RWS denkt dat het zo duidelijkheid kan geven naar de weggebruiker dat er 2 seperate doelen staan ipv 1.
Verder bedacht ik me nog iets waarom 2 doelen naast elkaar beter is, en wat bij RWS steeds belangrijker wordt: Het potje geld is natuurlijk al lange tijd op, en helemaal dit jaar. Dus het is ook een mooie manier om kosten te besparen door kleinere wegwijzers.
Verder bedacht ik me nog iets waarom 2 doelen naast elkaar beter is, en wat bij RWS steeds belangrijker wordt: Het potje geld is natuurlijk al lange tijd op, en helemaal dit jaar. Dus het is ook een mooie manier om kosten te besparen door kleinere wegwijzers.
-
Ds79m
- 2x3 autosnelweg
- Berichten: 9622
- Lid geworden op: zo 27 feb 2005, 13:17
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)

Misschien is het in dat geval om te beginnen een idee te snoeien in alle overbodige verwijzingen naar Hengelo.
Peter - Als je veel tegenwind hebt, kun je beter zelf gaan liggen
-
Peter
- 2x4 autosnelweg
- Berichten: 10679
- Lid geworden op: di 01 mar 2005, 8:42
- Locatie: Gieten
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Eens. Op handwijzers gebeurt het bij korte plaatsnamen wel vaker. Scheelt een lichtbak of onverlicht bord.
130 km/h ? Dan haalt de trein me nog steeds in ...
-
Wouter N14
- Moderator
- Berichten: 23022
- Lid geworden op: vr 08 jul 2005, 12:56
- Locatie: Roosendaal
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Maar op één- en tweestrooksborden ga je al snel in de breedte tekortkomen. Ik zou dus echt niet beginnen aan een bredere uitrol van twee doelen op één regel.
Het mooiste overkomt je, het minste is bedacht. Freek de Jonge
-
Willem
- 2x4 autosnelweg
- Berichten: 11461
- Lid geworden op: zo 27 feb 2005, 15:46
- Locatie: Delft
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Bij wegen die zo breed zijn kun je misschien beter een rechtdoorbord met pijl in de middenberm plaatsen (op voldoende hoogte) zonder de exacte rijstroken weer te geven. Zeg maar zoals de pre-NBA borden voor rechtdoor in de berm maar dan dus op een paal.
Dat scheelt een hoop metaal.
Dat scheelt een hoop metaal.
Laatst gewijzigd door Willem op vr 22 mei 2026, 20:14, 1 keer totaal gewijzigd.
-
Pino
- 4x3 autosnelweg
- Berichten: 24907
- Lid geworden op: ma 28 feb 2005, 9:17
- Locatie: Sesamstraat
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Het feit dat je op portaalborden van één of twee rijstroken klem komt te zitten, is voor mij geen reden om het plan maar overboord te gooien. Sterker, juist op portaalborden van drie rijstroken of breder worden de windbelastings-problemen al snel groter. Daar moet je alle winst pakken die je kunt vinden. Komt nog bij dat portaalborden vooral veel voorkomen op de wat bredere wegen: tweestrooks-portaalborden zijn eerder uitzonderlijk. Behalve dan natuurlijk voor de afslaande richting, maar daar zou ik het sowieso nooit willen doen. Die liever links uitlijnen, en dan kun je dat hele kunstje niet doorvoeren.
Op handwegwijzers zal de afstand tussen twee doelen op één regel ook wel dusdanig klein blijven dat een scheiding tussen die twee doelen zin heeft. Op een breed portaalbord zorg je voor voldoende blauwvlak tussen de twee.Peter schreef: vr 22 mei 2026, 16:39 Eens. Op handwijzers gebeurt het bij korte plaatsnamen wel vaker. Scheelt een lichtbak of onverlicht bord.
Ds79m schreef: vr 22 mei 2026, 16:36 Misschien is het in dat geval om te beginnen een idee te snoeien in alle overbodige verwijzingen naar Hengelo.
Als ik het plat sla, weet ik eigenlijk niet of het aantal rechtdoorvermeldingen nu werkelijk grote invloed heeft. Op de klassieke portaalborden met combipijl (dus die beide richtingen dekken) heb ik het idee dat het aantal afslaande doelen bepalender is voor de hoogte van het bord. Wordt natuurlijk ook nog enigszins gekleurd door hoge(re) afslaande pijlen. Kan er vaak nog wel een Hengelo'tje bij voor rechtdoor. Wordt uiteraard wel anders op uitsmijters.
-
Queue
- autoweg
- Berichten: 1536
- Lid geworden op: di 08 aug 2006, 18:57
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Die gedachte had ik ook. Ik kan er ook geen serieuze bezwaren tegen bedenken omdat inderdaad alleen de rijstrookverdeling duidelijk gemaakt hoeft te worden, en het snelwegnummer wel duidelijk genoeg synoniem zou moeten zijn voor "doorgaand verkeer". Misschien zie ik bezwaren over het hoofd, aangezien het niet of zelden zo wordt uitgevoerd.Pino schreef: vr 22 mei 2026, 11:29 Een andere gedachte die bij me opkomt is dat je het portaalbord wél zo breed maakt als de hele weg, maar dat je voor de doorgaande richting alleen de baseline over houdt. Ring A10 rechtdoor - meer hoef je niet te zeggen. Kan ook met een lekker kort pijltje voor de meest linker strook.
-
Pino
- 4x3 autosnelweg
- Berichten: 24907
- Lid geworden op: ma 28 feb 2005, 9:17
- Locatie: Sesamstraat
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
En daar dan voor de afslaande rijstroken de afslaande doelen boven. Eventueel met een los paneel met eigen biezen, zoals je ook in Groot-Brittannië wel een splitsing ziet tussen de pijlen en de doelen.
-
SAN RED
- verkeersader
- Berichten: 757
- Lid geworden op: wo 23 feb 2022, 11:38
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Sorry, ik (en ook anderen uit het Belgisch vakgebied buiten het forum) snap heel dat gegeven van "voldoende blauwvlak tussen twee doelen naast elkaar" niet. Sterker nog: vaak geldt hoe meer blauwvlak tussen de twee, hoe minder snel je de doelen kunt verwerken. Hoe een enkel woord is benoemd als plaatsnaam (bijvoorbeeld een stad zoals "Breda") is al duidelijk genoeg. Als het om iets gaat wat echt samenhoort, dan zet je er een koppelteken (streepje) tussen, met of zonder hoofdletter. Maar ja, zulke schrijfwijzen zijn in Nederland niet gebruikelijk (?).Pino schreef: vr 22 mei 2026, 17:28 ... de afstand tussen twee doelen op één regel ook wel dusdanig klein blijven dat een scheiding tussen die twee doelen zin heeft. Op een breed portaalbord zorg je voor voldoende blauwvlak tussen de twee.
-
Chris
- Moderator
- Berichten: 85912
- Lid geworden op: zo 27 feb 2005, 15:19
- Locatie: NL
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Je bedoelt zoiets als Sint-Job-in-'t-Goor? Dat is in het Nederlands van Nederland niet gebruikelijk. Dat is eigenlijk de Franse schrijfwijze van zulke plaatsnamen.SAN RED schreef: vr 22 mei 2026, 20:18Als het om iets gaat wat echt samenhoort, dan zet je er een koppelteken (streepje) tussen, met of zonder hoofdletter. Maar ja, zulke schrijfwijzen zijn in Nederland niet gebruikelijk (?).
Plaatsnamen als Etten-Leur of Hardinxveld-Giessendam worden wel met koppelstreepje geschreven. In andere gevallen worden koppelstreepjes gebruikt bij windrichtingen of wijknamen (Breda-West ofzo).
-
Queue
- autoweg
- Berichten: 1536
- Lid geworden op: di 08 aug 2006, 18:57
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Wat dat betreft is het Vlaamse gebruik denk ik wel wat praktischer dan het Nederlandse, Bergen-op-Zoom in plaats van Bergen op Zoom. Maar de spelling van de plaatsen is met spaties, en zo is menigeen het gewend. En er zijn taalgebieden waarin spaties in de naam nog veel meer voorkomen zoals het Engels. Dus een paar extra spaties (of een specifiek teken) om duidelijk te maken dat het twee verschillende doelen zijn is toch wel nodig.
-
SAN RED
- verkeersader
- Berichten: 757
- Lid geworden op: wo 23 feb 2022, 11:38
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Je hebt zeker gelijk. Ik bedoelde echter in het algemeen.Chris schreef: vr 22 mei 2026, 20:28 Je bedoelt zoiets als Sint-Job-in-'t-Goor? Dat is in het Nederlands van Nederland niet gebruikelijk. Dat is eigenlijk de Franse schrijfwijze van zulke plaatsnamen.
Plaatsnamen als Etten-Leur of Hardinxveld-Giessendam worden wel met koppelstreepje geschreven. In andere gevallen worden koppelstreepjes gebruikt bij windrichtingen of wijknamen (Breda-West ofzo).
Edit toevoeging: ik bedoelde met schrijfwijze: Het gaat om de functionele indeling van een regel, het visuele-de verwerking, niet om de spellinggids van het nederlands/frans
-
Pino
- 4x3 autosnelweg
- Berichten: 24907
- Lid geworden op: ma 28 feb 2005, 9:17
- Locatie: Sesamstraat
Re: Discussie bewegwijzering in NL (NBA)
Je wilt zeker niet teveel ruimte hebben tussen twee doelen naast elkaar. Het moet in een prettige oogopslag vallen. Maar ook weer niet zo weer niet zo zijn dat het zo dicht bij elkaar staat dat weggebruikers het als één boodschap gaan duiden.SAN RED schreef: vr 22 mei 2026, 20:18Sterker nog: vaak geldt hoe meer blauwvlak tussen de twee, hoe minder snel je de doelen kunt verwerken.
Mede ook door het volgende.
Nog los daarvan: ik durf de stelling aan dat als je met 100+ km/h aan komt rijden, het streepje in Etten-Leur je niet opvalt. Je focus zit eerst op totaal woordbeeld, eerste en laatste letters - tegen de tijd dat het je streepje waarneemt, weet je allang wat voor woord er staat. En dat is dan ook de kern waarom je, als het om twee verschillende doelen gaat, scheiding nodig hebt om in de eerste opslag de juiste impressie te creëren dat er sprake is van twee verschillende doelen.Als het om iets gaat wat echt samenhoort, dan zet je er een koppelteken (streepje) tussen, met of zonder hoofdletter. Maar ja, zulke schrijfwijzen zijn in Nederland niet gebruikelijk (?).