[HR] Kroatië - Croatia - Hrvatska

[Palance]

Historisch gezien tweetalig, maar is dat in de praktijk nog echt zo? Toen ik er een paar jaar geleden was, zag ik wel hier en daar een bordje in het Italiaans, maar ik had niet de indruk dat er op de plekken waar ik kwam nou echt actief in het Italiaans gecommuniceerd werd.

Zeker oudere mensen zullen onderling nog onderling in hetItaliaans communiceren. Al is er natuurlijk sinds WO2 meer dan genoeg import uit de rest van voormalig Joegoslavië geweest dat dat aantal terugloopt.

Wel is Italiaans bijna een must als je een goede baan wilt in het toerisme in Istrië.

[Coen Tunnel]

In tegenstelling tot veel massa-bestemmingen in Zuid-Europa zoals Spanje, Italië en Griekenland, komen toeristen in Kroatië veel vaker per auto, 90% in zijn geheel en 95% in Istrië. Het is ook het primaire land dat zowel hele grote aantallen toeristen uit de oostelijke EU als de westelijke EU trekt. Maar ze komen dus wel allemaal grotendeels per auto, bijvoorbeeld Polen - Kroatië is ook een aardige vakantiestroom tegenwoordig.

Dat zal ermee te maken hebben dat de meeste toeristen toch vanaf een afstand komen die redelijk te berijden is. Voor de top-10 die genoemd wordt is het alleen vanuit Nederland en het Verenigd Koninkrijk meer dan 1000 km rijden. Voor Duitsland en Polen valt het vanuit het zuiden erg mee en is het in een dag te doen. Wat ook nog meespeelt is dat de kust weliswaar wel wat luchthavens heeft, maar alleen Split en Dubrovnik hebben een luchthaven van enige grootte, Rijka (Krk), Brač en Zadar zijn al een stuk kleiner, en het valt allemaal in het niet met wat je bv. aan de Spaanse kust hebt. Een auto huren is misschien ook niet evident, het openbaar vervoer is beperkter, en veel resorts zijn er ook niet, dus je wil er wel op uit kunnen trekken.

Het overgrote deel van de toeristen gaat naar de Adriatische kust (94%), het binnenland trekt veel minder toeristen, ook Zagreb is niet een hele grote toeristenmagneet. Zagreb had 2,7 miljoen overnachtingen, dat is maar 2,5% van het totale toerisme in Kroatië, en bovendien zijn dit hoofdzakelijk binnenlandse toeristen.

Ik heb het idee dat Plitvice nog wel populair is, maar dat wordt ook vaak als (dag)trip vanaf de kust gedaan. Het is een aardige rit maar ik snap dat mensen het ervoor over hebben.

De verhalen dat Kroatië in het hoogseizoen overpriced is geworden lees je inderdaad vaker. Ik las ook zo'n verhaal in de Engelse versie van het Poolse TVP, dat de Poolse kust populairder wordt, mede omdat Kroatië zo duur is geworden. En de Poolse kust nu met alle nieuwe snelwegen, een stuk sneller bereikbaar dan Kroatië.

De Kroatische kust is ook gewoon druk. En inderdaad veel duurder; 20-25 jaar geleden was het nog lekker goedkoop, maar dat is het al lang niet meer. Een stad als Dubrovnik is sinds Game of Thrones helemaal duur geworden, je betaalt € 40 om op de stadsmuren te wandelen.

Je ziet dat Montenegro ook aardig in opkomst is, wellicht ook deels omdat Kroatië duurder is geworden. Toen ik enkele jaren terug in Montenegro was, was het beduidend goedkoper dan Kroatië, al was Budva ook niet spotgoedkoop meer. En Kotor was toen al enorm druk, ook eind september nog.

[Chris]

Morgen wordt het contract getekend voor de bouw van 12,3 kilometer A7 tussen Jadranovo en Selce. Dit omvat de autosnelweg langs Crikvenica, tegenover het eiland Krk. De bouw moet in januari 2030 gereed zijn (42 maanden). De contractwaarde is € 252 miljoen exclusief btw.

[Chris]

Vanavond opent 4 kilometer van de A8 met 2x2 rijstroken, dit is het eerste deel van de snelwegupgrade ten oosten van de Učkatunnel. Het is tussen Veprinac en de verzorgingsplaats Kvarner bij de Učkatunnel.

Aansluiting Veprinac:

[Chris]

In juni heb ik nog een stuk van de A4 gereden, van Varaždin naar de grens met Hongarije bij Goričan. Ik was nog nooit in dit deel van Kroatië geweest, een rustig gebied. De A4 is ook rustig, ik denk dat het maar een paar keer per jaar druk is als in de zomerweekenden veel toeristen van Hongarije naar de Kroatische kust rijden.

In 2023 reden er bij Čakovec gemiddeld maar 4.900 voertuigen per dag, maar in de zomer is dat gemiddeld 13.600 voertuigen per dag.


A4 Varaždin - Goričan 01 by European Roads, on Flickr


A4 Varaždin - Goričan 06 by European Roads, on Flickr


A4 Varaždin - Goričan 07 by European Roads, on Flickr

De brug over de Drava.

A4 Varaždin - Goričan 08 by European Roads, on Flickr


A4 Varaždin - Goričan 11 by European Roads, on Flickr


A4 Varaždin - Goričan 13 by European Roads, on Flickr


A4 Varaždin - Goričan 18 by European Roads, on Flickr


A4 Varaždin - Goričan 23 by European Roads, on Flickr

De Hongaarse grens is op de brug over de Mura

A4 Varaždin - Goričan 27 by European Roads, on Flickr

En dan ben je in Hongarije.

A4 Varaždin - Goričan 28 by European Roads, on Flickr

De grenspost zat vroeger alleen aan de Hongaarse kant. Dat was eigenlijk provisorisch, want dit laatste stuk snelweg over de grens is pas later aangelegd dan de aansluitende A4 en M7, in tussentijd moest al het verkeer via de oude grenspost die wel grootschalig was uitgevoerd aan beide kanten. Omdat de verwachting was dat Kroatië snel bij Schengen zou komen is de grenspost op de A4-M7 slechts kleinschalig uitgevoerd. Vrachtverkeer moest indertijd sowieso nog via de oude grenspost.

Hier zie je de oude situatie. Links nog net de Kroatische A4, rechts de aanzet naar de Hongaarse M7.

[Palance]

Een R27 op een wegwijzer: https://maps.app.goo.gl/kJUb5K5oSF5YifYJ8

Dit is echter geen wegnummer maar een kadastrale aanduiding van dit industrieterrein.

[Chris]

Er zijn flinke natuurbranden bij Omiš, ook in de bebouwde kom en ook over de kustweg D8, die afgesloten is.

[Wimpie25]

Dat eerste beeld :O

[Chris]

Ik kan mij herinneren dat reisadviezen / landeninformatie voor Kroatië aangaven dat je in bepaalde gebieden niet zomaar de natuur in moet vanwege mijnenvelden.

Ik lees nu dat eerder dit jaar Kroatië officieel landmijn-vrij is verklaard: https://glashrvatske.hrt.hr/en/domestic ... s-12593533

“Croatia is free of land mines. After nearly 30 years, we have completed demining in accordance with the Ottawa Convention,” Božinović said during an event marking International Civil Protection Day in Zagreb.

He added, “Almost 107,000 mines and 407,000 pieces of unexploded ordnance have been removed. This is not just a technical success — it is the fulfillment of a moral obligation to the victims of mines and their families. A mine-free Croatia means safer families, better development of rural areas, more farmland, and stronger tourism.”

Bekende en vermoede mijnenvelden lagen vooral op de frontlijn en de maximale territoriale controle van de RSK / Republiek Servisch Krajina die van 1991 tot 1995 bestond. Dit was 2006:



Ik ben in 2024 door dit gebied gereisd en heb toen geen bordjes gezien die waarschuwen voor landmijnen.

Dat gebied binnen de toenmalige grenzen van de RSK is tegenwoordig nog onderontwikkeld en vooral heel leeg. In 1995 was nagenoeg de hele bevolking vertrokken en later is een deel daarvan teruggekeerd. Het gebied is niet geschikt voor grootschalige landbouw en heeft ook weinig industrie. De RSK stond al vanaf 1992 economisch op instorten omdat het als proto-staat niet levensvatbaar was zonder enorme subsidies uit Joegoslavië.

Wikipedia:

The economic situation soon became disastrous. By 1994, only 36,000 of the RSK's 430,000 citizens were employed. The war had severed the RSK's trade links with the rest of Croatia, leaving its few industries idle. With few natural resources of its own, it had to import most of the goods and fuel it required. Agriculture was devastated, and operated at little more than a subsistence level. (...) It was clear by the mid-1990s that without a peace deal or support from Yugoslavia the RSK was not economically viable. This was especially evident in Belgrade, where the RSK had become an unwanted economic and political burden for Milošević.

Een groot deel is door de Kroatische regering aangewezen als 'Areas of Special State Concern'.

[Palance]

Ik was in 1998 in o.a. Petrinja. Daar lagen nog wat huizen in puin en de straatverlichting was toen nog niet gerepareerd. Tot 1995 viel dat onder de Srpska Krajina.

Ik liep toen in het donker met locals mee over een olifantenpaadje over een voetbalveld. En dan is het toch wel even slikken als je op het hart gedrukt wordt om niet van dat olifantenpaadje af te wijken vanwege mijnen. En die waren nog niet gemarkeerd.

Ik kan me bijna niet voorstellen dat alles gevonden is. Ik hoop van wel.

Het is sowieso altijd een leeg gebied geweest, dat herinner ik me nog wel uit de Joegoslavische tijd. Het is dan ook een grensgebied tussen het vroegere Oostenrijk-Hongarije en Ottomaanse rijk. Krajina en Oekraïne hebben dezelfde etymologische achtergrond, namelijk ‘grens’ of ‘grensgebied’.

[Chris]

https://en.wikipedia.org/wiki/Lika-Senj ... mographics

Lika-Senj is enorm gekrompen, maar die krimp gaat al heel ver terug: de piek was in 1900 met 186.000 inwoners. Na de census van 1971 zakte dit onder de 100.000 en tussen 1991 en 2001 van 85.000 naar 53.000 inwoners.

Ik denk dat de maatschappij 100 jaar geleden was gebaseerd op zelfvoorzienende landbouw, kleinschalig dus. Vanwege de karst is intensieve landbouw niet mogelijk en begon het dus leeg te lopen, want in die periode wilde niet iedereen boer zijn om te overleven. De krimp blijft ook maar voortduren: van 2011 naar 2021 opnieuw met -15,8%.

In 2024 heb ik overnacht in Senj en het viel mij toen al op dat deze plaats kleiner was dan ik dacht. En vermoedelijk is een groot deel van de woningen daar een huurappartement. ChatGPT zegt 20 - 30%, voor wat het waard is. Op Booking waren echt enorm veel keuzes en ik heb ook niet veel moeite gedaan om ze allemaal te gaan vergelijken.

Je ziet ook dat deze streek weinig voorzieningen heeft, het viel mij soms tegen dat je niet zo spontaan een supermarkt of groter tankstation tegenkwam vergeleken met Slovenië of Oostenrijk.